همه چیز درباره ماسک لایه (Layer Mask) در فتوشاپ

ماسک لایه در فتوشاپ

اگر شما خودتان را یک فتوشاپ‌کار یا گرافیست می‌ دانید، باید قدرت ماسک های لایه ها را در فتوشاپ بشناسید و با ترفندها و نکات استفاده از ماسک لایه ها آشنا باشید. همچنین باید بدانید که چگونه ماسک یک لایه را کپی، جابجا یا مخفی کنید یا از ویژگی های آن بهره ببرید.

اگر موارد فوق را نمی دانید، نگران نباشید! همه این موارد در این درس شرح داده شده اند.

ماسک لایه ها (Layer Masks) برای مخفی کردن یا آشکار کردن قسمت های مختلف یک لایه بکار می روند و این کار با رنگ کردن مناطق مختلف ماسک با رنگ سفید، سیاه و یا خاکستری انجام می شود.

مناطق سفید در یک لایه ماسک برای نشان دادن (آشکار کردن) قسمت های مختلف آن لایه استفاده می شود. در حالی که مناطق سیاه برای مخفی کردن نواحی استفاده می شود. خاکستری نیز بسته به سایه خاکستری که استفاده می شود، مناطق تصویر را مخفی می کند یا نشان می دهد. هر چه سایه تیره تر باشد، قسمت های بیشتری، از دید محو می شود.

شاید درک این مفاهیم در ابتدا کمی دشوار باشد. در ادامه آموزش و در مثال هایی که آورده ایم، همه این توضیحات را به راحتی درک خواهید کرد.

دانستن نحوه استفاده از ماسک لایه ها یک مهارت ضروری فتوشاپ است و به شما در ترکیب و ویرایش کردن تصاویر بصورت حرفه ای کمک می کند!

در این آموزش، نکات و ترفندهای پیشرفته را برای کار با ماسک ها یاد می گیرید.

گفتنی است در این آموزش از فتوشاپ نسخه CC استفاده شده است. 

نکات و ترفندهای ماسک لایه ها در فتوشاپ

ابتدا تصویری دلخواه را در فتوشاپ باز می کنیم:

باز کردن یک عکس در فتوشاپ

اگر به پنل لایه ها نگاه کنیم، می بینیم که تصویر، به عنوان بالاترین لایه و بالای لایه بک گراند (پس زمینه) قرار گرفته است:

پنل لایه ها در فتوشاپ

اضافه کردن ماسکی که محتوای یک لایه را پنهان می کند

به طور معمول، برای اضافه کردن یک لایه ماسک، روی آیکون Add Layer Mask کلیک می کنیم:

اضافه کردن ماسک به لایه

فتوشاپ به طور پیش فرض، یک ماسک سفید را به لایه اصلی اضافه می کند که تمام محتویات لایه اصلی، قابل مشاهده می باشد:

لایه ماسک سفید رنگ

اما شما می توانید نوعی ماسک به لایه اضافه کنید که محتویات لایه را پنهان کند. برای این کار کافیست کلید Alt کیبورد را فشار دهید و همزمان روی دکمه Add Layer Mask کلیک کنید.

مشاهده می کنید که به جای ماسک سفید، فتوشاپ ماسک را با رنگ سیاه پر می کند. این ماسک محتوای لایه را پنهان می کند:

لایه ماسک سیاه

نکته 2: نحوه پنهان کردن ناحیه انتخاب شده هنگام اضافه کردن ماسک

با ابزارهای انتخاب، قسمتی از تصویر خود را انتخاب کنید. مثلا ما از ابزار Elliptical Marquee استفاده کردیم تا یک ناحیه دایره ای را روی عکس انتخاب کنیم.

منطقه انتخابی

روی آیکون Add Layer Mask کلیک می کنیم.

اضافه کردن لایه ماسک

فتوشاپ قسمت انتخاب شده را به یک ماسک لایه تبدیل می کند.

به طور پیش فرض، ناحیه ی درون قسمت انتخابی باقی می ماند (با سفید روی ماسک پر می شود)، در حالی که اطراف ناحیه انتخابی پنهان می شود (پر شده با سیاه).

برای درک بهتر به تصویر و وضعیت ماسک لایه در پنل لایه ها خوب نگاه کنید.

باقی ماندن ناحیه انتخابی در ماسک لایه

اگر بخواهید که قسمت انتخاب شده پنهان شود و اطراف ناحیه انتخابی قابل مشاهده باشد، کلید Alt را فشار داده و روی آیکون Add Layer Mask کلیک کنید.

در این حالت، فتوشاپ منطقه انتخاب شده را با ماسک مشکی و اطراف ناحیه انتخابی را با رنگ سفید پر می کند:

مخفی کردن ناحیه انتخابی با لایه ماسک

نکته 3: معکوس کردن ماسک لایه

برای معکوس کردن رنگ ماسک لایه، ابتدا مطمئن شوید ماسک فعال است. برای این کار کافیست دقیقا روی ماسک لایه کلیک کنید:

انتخاب ماسک لایه

سپس به منوی Image در نوار منو بروید، Adjustments و بعد Invert را انتخاب کنید. (یا از کلیدهای میانبر صفحه کیبورد خیلی سریع، Ctrl + I استفاده کنید)

معکوس کردن ماسک
Image > Adjustments > Invert
با معکوس کردن ماسک لایه، دوباره می توانیم تصویر خود را ببینیم و اطراف تصویر یکبار دیگر پنهان می شود.
اگر به پنل لایه ها نیز نگاهی بیندازید، متوجه می شوید جای رنگ سیاه و سفید با یکدیگر عوض شده است.
معکوس کردن ماسک لایه
نکته 4: نحوه مشاهده لایه ماسک در سند
برای مشاهده ماسک یک لایه در سند، روی صفحه کلید خود Alt را نگه داشته و روی ماسک کلیک کنید.
این کار تصویر سند شما را با ماسک جایگزین می کند:
مشاهده لایه ماسک در سند
برای بازگشت به تصویر قابل مشاهده، Alt را نگه داشته و یک بار دیگر بر روی لایه ماسک کلیک کنید (یا فقط روی عکس لایه در کنار آن کلیک کنید):
نمایش مجدد تصویر سند
نکته 5: نحوه مشاهده ماسک لایه در حالت Quick Mask
برای مشاهده ماسک لایه در حالت Quick Mask، کلید بک اسلش (\) را در صفحه کلید خود فشار دهید. مشاهده می کنید در صفحه سند، یک پوشش قرمز رنگ در همان جایی که رنگ مشکی در ماسک دیده می شود، قرار گرفته است.
با فشار دادن دوباره کلید بک اسلش به حالت قبلی بر می گردید:
حالت Quick Mask
نکته 6: غیرفعال کردن لایه ماسک
برای غیرفعال کردن لایه ماسک و درنتیجه مشاهده تصویر خود به صورت کامل، کلید Shift صفحه کلید را فشار داده و نگه دارید و روی ماسک لایه کلیک کنید. علامت قرمز "X" در تصویر زیر نشان می دهد که ماسک شما غیر فعال شده است.
دوباره با نگه داشتن کلید Shift، روی ماسک کلیک کنید تا ماسک را دوباره روشن کنید.
خاموش کردن لایه ماسک
نکته 7: جدا کردن ماسک از لایه
به طور پیش فرض، یک لایه و ماسک آن با هم لینک هستند. بنابراین حرکت یکی باعث حرکت دیگری می شود. با جدا شدن آن ها، شما می توانید لایه و ماسک را به طور جداگانه حرکت دهید.
برای این کار کافیست بر روی نماد لینک بین لایه اصلی و ماسک کلیک کنید.
لینک لایه و ماسک لایه

حرکت دادن ماسک بدون لایه اصلی

برای حرکت دادن لایه ماسک ابتدا ابزار Move را از نوار ابزار انتخاب کنید. (کلید میانبر V)
ابزار حرکت
روی لایه ماسک کلیک کنید.

انتخاب لایه ماسک

و سپس برای حرکت، لایه ماسک را به هر طرف که می خواهید، درگ کنید.

همانطور که مشاهده می کنید، تصویر اصلی ثابت می ماند و ماسک لایه جابجا می شود.

حرکت ماسک لایه

حرکت لایه بدون حرکت ماسک

برای حرکت دادن لایه بدون حرکت دادن ماسک، روی عکس کوچک لایه (Layer Thumbnail) کلیک کنید تا لایه اصلی انتخاب شود:
انتخاب لایه
و سپس با ابزار حرکت (Move) برای حرکت تصویر در داخل ماسک کلیک و درگ کنید.
جابجایی لایه اصلی

لینک کردن لایه و ماسک

برای لینک یا متصل کردن لایه و ماسکش به هم، بین ماسک و لایه اصلی کلیک کنید تا آیکون لینک نمایان شود.
لینک لایه و ماسک
حالا وقتی که در سند کلیک و سپس درگ کنید، همزمان لایه و ماسک با هم حرکت می کنند.
لینک لایه و ماسک

نکته 8: حرکت بین لایه و ماسک آن از طریق صفحه کلید

ملاحظه کردید که می توانید لایه اصلی و ماسک آن را از پنل لایه ها انتخاب کنید. بدین صورت که اگر در پنل لایه ها روی لایه اصلی (در سمت چپ) کلیک کنید، محتویات لایه اصلی انتخاب می شوند و اگر روی ماسک (در سمت راست) کلیک کنید، محتویات لایه ماسک انتخاب می شوند.
اما شما می توانید لایه اصلی و ماسک آن را از صفحه کلید نیز انتخاب کنید و بین آن دو حرکت کنید:
  • برای انتخاب لایه، Ctrl + 2 را فشار دهید.
  • برای انتخاب ماسک، Ctrl + backslash را فشار دهید.
نکته 9: انتقال ماسک از یک لایه به لایه دیگر
حالا بیایید یاد بگیریم که چگونه یک ماسک را از یک لایه به لایه دیگر حرکت دهیم یا کپی کنیم.
یک تصویر دیگر را به سند اضافه کرده و آن را روی لایه اول قرار می دهیم. تصویر دوم کاملا روی تصویر اول قرار گرفته و باعث می شود تصویر اول دیده نشود.
باز کردن تصویر در فتوشاپ
برای حرکت ماسک از یک لایه به یک لایه دیگر، به سادگی بر روی لایه ماسک در پنل لایه ها کلیک کنید و آن را به لایه جدید بکشید.
حرکت ماسک به لایه دیگر
با حرکت ماوس، ماسک را به جای مناسب در تصویر بکشید.
حرکت ماسک
نکته 10: ایجاد یک کپی از ماسک یک لایه بر روی لایه دیگر
برای اینکه ماسک را از یک لایه به لایه دیگر کپی کنید، Alt را نگه دارید و ماسک را از یک لایه به لایه دیگر بکشید.
ایجاد یک کپی از ماسک یک لایه بر روی لایه دیگر
دکمه ماوس را رها کرده و اکنون می بینید که ماسک در دو لایه ظاهر شده است.
کپی لایه ماسک
سپس می توانید از ابزار حرکت برای تغییر ماسک ها و لایه های اصلی در سند استفاده کنید.
حرکت لایه ماسکها
نکته 11: پاک کردن لایه ماسک
برای حذف لایه و ماسک آن، روی کل لایه در پنل لایه ها کلیک کنید تا آن را انتخاب کنید.
در اینجا ما لایه بالایی را انتخاب کردیم:
انتخاب لایه
Backspace یا Delete را در صفحه کلید خود فشار دهید تا لایه اصلی و ماسک آن با هم حذف شوند.
حذف لایه و ماسک آن
برای حذف ماسک لایه به تنهایی، روی لایه ی ماسک کلیک راست کنید و از منویی که ظاهر می شود، Delete Layer Mask را انتخاب کنید.
حدف ماسک
بدین ترتیب ماسک حذف شده و لایه اصلی باقی می ماند.
حذف ماسک

چگونگی محو یا فِید کردن لایه ماسک

در پایان همراه باشید تا با هم، دو قابلیت قدرتمند ماسک را در پنل Properties فتوشاپ بررسی کنیم.
گزینه اول Density است که به شما این امکان را می دهد که اثر ماسک لایه را شیشه ای و شفاف کنید.
گزینه دوم Feather است و باعث می شود لبه های ماسک نرم تر شود.
حالا ببینیم که چطور می شود با این دو گزینه کار کرد؟
در این عکس، می خواهیم از یک ماسک برای اضافه کردن یک افکت تصویری در اطراف زوج استفاده کنیم.
انتخاب یک عکس دلخواه
قسمتی از تصویر را به صورت بیضی انتخاب کنید و با روشی که توضیح دادیم، یک لایه ماسک ایجاد کنید.
انتخاب قسمتی از تصویر
اگر تنظیمات ماسک لایه را در پنل Properties مشاهده نمی کنید، مطمئن شوید که آیکون ماسک در بالای این پنل انتخاب شده باشد:
تنظیمات ماسک لایه
نکته 12: شیشه ای و شفاف کردن لایه ماسک
برای کاهش دادن اثر یک ماسک، از اسلایدر Density استفاده کنید.
هرچقدر Density را از مقدار پیش فرض آن که 100٪ است کاهش دهید، شفافیت ماسک بیشتر می شود و قسمت هایی که به دلیل وجود ماسک مخفی شده اند، نمایان تر می شوند.
کاهش Density ماسک
در اینجا می بینیم که در مقدار تراکم 50٪، بقیه تصویر که خارج از منطقه انتخاب هستند 50٪ قابل مشاهده است. یعنی این مناطق نیمه شفاف شده اند!
اگر به پنل لایه ها نیز نگاهی بیندازید، مشاهده می کنید که قسمت هایی از ماسک که سیاه بودند، در حال حاضر خاکستری کم رنگ هستند:
شیشه ای و شفاف کردن ماسک
شیشه ای کردن لایه ماسک می تواند در بسیاری موارد مفید باشد، اما ما فعلا نمی خواهیم که این افکت روی تصویر باقی بماند. بنابراین، Density را به 100٪ افزایش می دهیم تا دوباره قسمت های اطراف ناحیه انتخابی پنهان شوند.
برگرداندن محو شدگی ماسک
نکته 13: نحوه فِید کردن لایه ماسک
آنچه که می خواهیم در این مرحله انجام دهیم این است که به جای آن که لبه های ماسک صاف باشد، یک حالت محو و نرم شدگی داشته باشد.
می توانیم این کار را به راحتی با استفاده از گزینه Feather در پنل Properties انجام دهیم.
برای نرم کردن لبه ها، اسلایدر Feather را به سمت راست بکشید. هر چه بیشتر به سمت راست بکشید، لبه های ماسک لطیف تر و نرم تر می شوند:
افزایش Feather برای ماسک لایه
ملاحظه می کنید که تنها با جابجایی اسلایدر Feather، توانستیم یک افکت تصویری جذاب ایجاد کنیم:
جابجایی اسلایدر Feather
نویسنده شوید

دیدگاه‌های شما (2 دیدگاه)

در این قسمت، به پرسش‌های تخصصی شما درباره‌ی محتوای مقاله پاسخ داده نمی‌شود. سوالات خود را اینجا بپرسید.

فاطمه
06 بهمن 1399
بسیار عالی بود . ممنون

در این قسمت، به پرسش‌های تخصصی شما درباره‌ی محتوای مقاله پاسخ داده نمی‌شود. سوالات خود را اینجا بپرسید.

saeed
07 مهر 1398
سلام واقعا دستتون درد نکنه بخاطر این اموزش مفیدتون. خیلی عالی بود

در این قسمت، به پرسش‌های تخصصی شما درباره‌ی محتوای مقاله پاسخ داده نمی‌شود. سوالات خود را اینجا بپرسید.